Bilimsel Olarak Çekicilik

çekicilik

Kişiler arası ilişkilerden doğan bir çekicilik; bir bireyin başka bir bireye karşı olumlu tutumlara sahip olmasıdır. Bireyin, ikili ilişkilerde seçme özgürlüğüne sahip olduğu durumlarda, çekiciliğe dayalı ilişkilerin belirmesindeki etkenler; yer yakınlığı, bedensel çekicilik, benzerlik ve karşılıklılıktır.

Çekicilik Bağlamında Oluşan İlişkiler

Levinger ve Snoek’e göre bu ilişkiler dört aşamaya ayrılıyor:

1. İlişkisizlik Aşaması: Bu aşamada, çekiciliğin ortaya çıkıp çıkmamasını yer yakınlığı belirliyor. Festinger, Schachter ve Back da araştırmalarıyla, yer yakınlığının çekiciliğin belirleyici etkeni olduğunu saptamışlardır.

2. Farkında Olma Aşaması: Bu aşamada, kişiler arasında henüz ilişki kurulmamış bulunuyor. Ancak, kişiler, iletişim bağlamında farkındalık oluşturuyorlar. Bedensel çekicilik, temel etken işlevi görüyor. Karşıdakinin giyim biçimi, bedensel özellikleri, çevresine karşı nasıl davrandığı algılanıyor. Araştırmalar, birbirine denk kişilerin, birbirini çekici bulduğunu gösteriyor (denklik ilkesi). Toplum içinde çekici bulunanlar, yine çekici bulunanlarla; olağan kişiler de kendileri gibi olağan kişilerle ilgileniyorlar.

3. Yüzeysel İlişki Aşaması: Bu aşamada kişiler, birbirini tanımaya başlıyorlar. İlişkinin sürüp sürmeyeceğini, ödül sağlayıp sağlamayacağını belirliyorlar. Tutum benzerliği ile toplumsal onay, ilişkiyi belirleyen temel etken olarak öne çıkıyor. Foa ve Foa, etkileşimde verilip alınan ödüllerin de benzer olması gerektiğini ortaya koymuşlardır. Bu araştırmacılar, ödülleri özel-genel, somut-soyut boyutlarına göre; sevgi, statü, bilgi, para, mal ve hizmetler olarak altı kümeye ayırmışlardır. Bu kümelendirmeye göre, sevgi ile paranın değiş tokuşu uzak; sevgi ile sevginin değiş tokuşu yakın bir olasılıktır. Araştırmalar, benzerliğin, bu aşamada tek belirleyici etken olduğunu ortaya koymuştur.

4. Karşılıklı İlişki Aşaması: Bu aşamada ise gereksinimler gideriliyor; karşılıklı olarak ödüller alınıp veriliyor. İlişki, üç adımlı bir binişiklik gösteriyor. İlk adımda kişiler, kendilerine ilişkin bilgileri açmaya başlıyorlar. İkinci adımda hoşlanma duygularını sözel ve sözel olmayan yollarla anlatmaya başlıyorlar. Üçüncü adımda da binişikliğin artmasıyla hoşlanma, sevgiye dönüşüyor. Bir başka açıdan bakıldığında, içsel etkenler olan kişilerin iletişim öncesi tutum ve gereksinimleri; bedensel özellikler, onay ve tutum benzerliği gibi dışsal etkenlerce belirlendiği görülüyor.

Çekiciliğe İlişkin Gündelik Kavramlar

Bunlar da üç boyutta inceleniyor.

1) Sevgi ve Yakınlık Duyma: Bu kavram, cinsellik içermiyor. Bu kavramın içeriğini genellikle bir dost ya da arkadaşa duyulan ve kişilerin yaşantılarıyla gelişen duyguları içeriyor. Bunun gibi bir ilişkide cinsellik önemli değildir.

2) Saygı ve Hayranlık Duyma: Birey, öteki bireyle kişisel yaşantıları olmadan da onun başarılı birkaç özellik ya da ürününe hayranlık duyabiliyor.

3) Aşık Olma: Bu kavram, hemen her zaman karşıt cinsten bir bireye yönelik olup cinsellik içeren bir duyguyu anlatmak için kullanılıyor. Aşık olmanın bağlanma ve önem verme olarak iki alt boyutu bulunuyor:

a) Bağlanma duygusu, çekici kişiye sahip olma, kesinlikle onunla birlikte olmayı isteme biçiminde gözleniyor. Bunda önemli olan, aşık olan kişinin doyumudur. O nedenle bu duygu, bencil bir duygudur.

b) Önem verme duygusu, çekici kişinin doyumuna, mutluluğuna yönelik olduğundan, bunda özveri vardır. Bu üçüncü kavramı, farklılığı olan iki boyutta incelesek de genellikle bağlanma ve önemsemenin ortasında bir aşk yaşanıyor. Niteliksel olan bu aşamalar, derece derece, üç arın üçünde de niceliksel bir boyuta sahip olan hoşlanma duygusu aşamasında da gözleniyor. Yine bu üç aşama, günlük yaşamda çoğu kez iç içe ve binişik biçimde yaşanıyor.

Yazar: admin

Beybut.com yöneticisi ve yazarı. 17 Ocak 1980'de doğdu. Uluslar arası ilişkiler ve siyaset bilimi, Türkçe öğretmenliği eğitim aldı. 1995 yılından beri, özellikle yazılım konusunda profesyonel çalışmalarda bulundu. Pascal, Delphi, Php, sunucu güvenliği ve optimizasyonu, Seo alanlarında çalışmalar yürüttü. Yerel gazetelerde köşe yazarlığı yaptı. Yazın yaşamına dair yarışmalarda birçok ödül kazandı. Şiir, tarih, psikoloji, felsefe ve siyaset bilimi özel ilgi alanları.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir